Wie aan bossen denkt, denkt in de eerste plaats aan bomen. Bossen zijn echter nog zoveel meer. Ze bieden ons een omgeving waar het zalig genieten is van de natuur, de rust en het groen. Je kunt er de hond uitlaten, wandelen en sporten. Bossen bieden een thuis voor heel veel soorten dieren en planten. Bossen voorzien ons van hout. Ze zorgen er ook voor dat we dagelijks verse zuurstof kunnen inademen. Bossen zijn ontzettend belangrijk voor mens, dier en natuur. We moeten er dan ook heel zorgvuldig mee omspringen.
In Vlaanderen bedraagt de totale bosoppervlakte 146.381 hectare. Dit komt overeen met een bosindex (verhouding ten opzichte van de totale landoppervlakte van het Vlaamse Gewest) van 10,8%. Hiermee is Vlaanderen één van de bosarmste streken in Europa. Binnen de Europese Unie scoren alleen Ierland (8,6 %), Nederland (10 %) en het Verenigd Koninkrijk (10,3 %) nog lager. Het is dan ook heel belangrijk om deze beperkte bosgebieden zo goed mogelijk te beschermen.
Een belangrijk aspect van het bosbeleid in Vlaanderen is de multifunctionaliteit van de bossen. Bossen hebben tegelijkertijd een economische (vb. houtkap), een sociaalrecreatieve (sport en ontspanning) en een ecologische functie (natuurontwikkeling). Het bos moet vandaag andere maatschappelijke verwachtingen inlossen dan 50 jaar geleden. Om op een verantwoorde manier in te spelen op de wisselende behoeften heeft het Agentschap voor Natuur en Bos een beheervisie uitgewerkt die in grote lijnen bepaalt op welke manier openbare bossen in Vlaanderen beheerd moeten worden. De uitdaging is om de verscheiden en belangrijke functies van bossen op een duurzame manier met elkaar te verzoenen zonder het gevoelige evenwicht van het ecosysteem te verstoren. Meer info hierover vind je onder de rubriek 'bosbeheer'.
Naast de aandacht voor de verscheidene functies van een bos speelt ook bosbehoud een belangrijke rol in het bosbeleid. Het weinige bos dat ons nog rest in Vlaanderen zo goed mogelijk beschermen en in stand houden is cruciaal. Daarom heeft de Vlaamse overheid een aantal specifieke regels ontwikkeld m.b.t. ontbossing en compensatie. Hierover lees je meer in de rubriek wetgeving en vergunningen. Ook voor privébossen werden speciale regels opgesteld en maatregelen genomen (o.a. subsidies) om boseigenaars te helpen met een duurzaam beheer waarin plaats is voor zowel ontginning, ontspanning als natuurontwikkeling.
Onder de rubriek 'wetgeving en vergunningen' gaan we dieper in op de wettelijke basis van het Vlaamse bosbeleid en bosbeheer.